Springsteen en de E Street Band hebben zaterdag 24 mei het eerste van twee concerten in het Pierre Mauroy-stadion in Lille gegeven. Er waren veel Nederlanders en Belgen bij de show, onder wie René Slegers, Lennart Bloemhof, Astrid van der Werf en Aaron de Coninck. Aaron mailde: “Een subliem optreden, chapeau!” Astrid appte: “Ook als Bruce niet helemaal top is, is hij nog steeds tougher than the rest, maar het eerste concert in Lille was niet het beste dat ik ooit zag.”
René Slegers: “Na een dramatische reis van bijna 2 uur vanuit centrum van Lille naar het stadion, gaan om 19.33 uur de zaallichten uit. De vele lege stoelen op de tribunes, verraden dat zeker nog niet iedereen aanwezig is. De metro in Lille reed niet en fans moesten in- en uitstappen of zaten meer dan 20 minuten vast in een stilstaande metro. Bussen waren afgeladen vol en te klein om de mensenmassa te vervoeren naar het stadion.”
De binnenkomst verliep voor de mensen die aan de roll calls hadden meegedaan chaotisch. De scanners waren ingesteld op 17.00 en werkten nog niet toen de eerste paar honderd fans naar binnen mochten. Er leken allerlei taalmisverstanden tussen de lokale beveiligers en Springsteens security. Doordat de front of stage-sectie het halve veld betrof, was er meer gedrang. Meerdere mensen vielen flauw. Ooggetuige Bas Jansen die vooraan stond, sprak zelfs van een man die minutenlang bewusteloos over de reling hing, voordat de beveiligers kwamen om hem naar de EHBO te dragen.
Net als in Manchester zat er publiek achter het podium op de tribunes, waardoor er wederom geen groot scherm was. De kwaliteit van de zijschermen is niet zo goed als die van vorig jaar.
René: “Bruce oogt kwetsbaarder en ouder”
René Slegers, die de tweede helft van de show streamde op Facebook nadat zijn dochter Lisanne dat de eerste helft had gedaan, appte een verslag: “Als de zaallichten uit zijn duurt het enkele minuten voordat het concert begint. De bandleden en Bruce lopen vanaf de linkerzijde richting het podium en nemen hun positie in. Springsteen begint met zijn verklaring over de Land of Hope and Dreams-tour en trapt net als in Manchester af met ‘No Surrender’. Het is een krachtig begin, maar spanning op het gezicht van Bruce geeft ook zijn huidige emotionele staat aan. Hij lijkt kwetsbaarder en is duidelijk ouder geworden.
“‘Land of Hope and Dreams’ vult de zaal met een echo, met name bij de rustige coupletregels. Maar het klinkt vooral explosief. De bas van Garry is overheersend en samen met de drums overstemt dat Springsteens stem. Het duurt tot ‘Hungry Heart’ voordat Bruce goed contact legt met de fans achter het podium. Hier zijn nog heel veel lege plaatsen, maar Bruce blijft lang achter op het podium staan om het publiek aan te sporen mee te zingen. Hij laat Max even stoppen om meer respons te krijgen en zwaait met zijn armen om het ritme aan te geven. De hele zaal zingt enthousiast mee. Max, die helemaal omgedraaid op zijn kruk zit, volgt Bruce geconcentreerd en hervat zijn drumpartij als Bruce dit aangeeft.
“Bij ‘Rainmaker’ geeft Bruce aan dat hij al 50 jaar een ambassadeur is voor de VS. Op het eind van het nummer begint het applaus uit de zaal te vroeg. Bij ‘The Promised Land’ is er geen mondharmonicageluid. Bruce kijkt of z’n harmonica stuk is en gebaart naar de technici dat ze iets moeten doen. Gelukkig draait iemand aan de juiste knoppen en horen we de mondharmonicasolo (als je de video bekijkt, zie je dat Bruce zijn aandacht bij het publiek heeft en eerst vergeet de solo in te zetten, wat hij daarna met gebaren ook aan de band duidelijk maakt, red.). De viool van Soozie blijft vanaf onze positie het hele concert bijna onhoorbaar in de brij van geluid die door de zaal galmt.
“Nils speelt vol overgave zijn gitaarsolo bij ‘Youngstown’ en Charlie de orgelsolo bij ‘Murder Incorporated’. Bruce zelf laat bij dit nummer zijn gitaar schudden en wrijft de snaren tegen de microfoonstandaard. Het nummer eindigt met een gitaarduel van Steve en Bruce en de big beat van Max. ‘House of a Thousand Guitars’ wordt heel stil beluisterd. Je kunt een speld horen vallen tussen de echoënde woorden door.”
Lennart: “Een minder opgewekte Bruce”
Lennart Bloemhof mailde: “Wij zagen in Lille een Bruce Springsteen die worstelt met de situatie in zijn thuisland, en die daardoor duidelijk is geraakt. Dat is natuurlijk geen nieuws, maar nooit viel het me zo op bij een concert als zaterdagavond. De setlist was een overduidelijke boodschap richting de ‘criminal clown’ die zijn land runt en de verbetenheid waarmee hij bijvoorbeeld het sterke ‘Rainmaker’ zong, was tekenend. Krachtigste moment was de passage in ‘Long Walk Home’, waarin de band even pas op de plaats maakt, zodat Bruce extra nadruk kan leggen op de volgende passage: ‘You know that flag flying over the courthouse, means certain things are set in stone. Who we are, what we’ll do and what we won’t.’
“Door die situatie in de VS zagen we alleen ook een Bruce die wat minder opgewekt was dan we gewend zijn. Er was relatief weinig interactie met de band en het publiek, en zo af en toe oogde hij ook wat energieloos in zijn doen en laten. Dat was goed te horen toen hij een stuk in ‘Thunder Road’ bijna sprak in plaats van zong.
“Daarnaast maakt de setlist de show ook behoorlijk topzwaar: het mist een ‘Backstreets’-achtige keuze, die in de afgelopen jaren bij elk concert steevast een van de hoogtepunten was, en waarin Bruce en de band vol tot hun recht kwamen. Aan de andere kant: de tour is pas net begonnen en het heeft ook ongetwijfeld een flink effect op een artiest als de president van je land je als nationale zondebok heeft bestempeld. Kortom: we zijn erg benieuwd hoe deze nieuwe en verbeten versie van Bruce, want zo voelt het een beetje, zich deze tour verder gaat ontwikkelen.”
Aaron: “Een subliem optreden, chapeau!”
Aaron de Coninck: “Boem. Paukeslag. Springsteen neemt in zijn politieke statement allerminst gas terug. Brandstof voor uitgelaten versies van ‘Youngstown’ en ‘Murder Incorporated’. Met een verbeten grimas trok Springsteen van leer. Het snijdende gitaarwerk van Bruce, Nils en Steve kierde door de spleten van de overdekte Decathlon Arena. Mooi was ook het korte orgelstukje van Charlie bij ‘Murder’.
“De show was eerder begonnen met een strak ‘No Surrender’, gevolgd door het tourlied ‘Land of Hope and Dreams’. Een explosie van harmonie, waarbij ook de blazers hun aandeel hadden. Iedereen aan boord, zingt Bruce. Ook de ‘adminstratie’ en ‘leider(s)’ waar hij naar uithaalt. ‘This train carries saints and siners’. Ook ‘Seeds’ is een aanklacht tegen het hebzuchtige en autoritaire Amerika. ‘Rainmaker’ is dan weer een song die live nog moet groeien. Zeker bij het Franse publiek ligt dit nummer niet gemakkelijk.
“Bij ‘The Promised Land’ zocht Bruce voor het eerst deze show interactie met het publiek. Dat leverde een grappig moment op, waarbij hij na de saxsolo van Jake te laat inviel op mondharmonica. Het leidde tot hilariteit bij Bruce en Steve. Mooi was de uitvoering van ‘The River’ waarbij Springsteen het bomvolle stadion stil kreeg met zijn falsetstem aan het eind van het nummer. Kippenvel! Bij ‘My City of Ruins’ legde Bruce meer de nadruk op ‘My city’s in ruins’ en vroeg hij om hoop en beterschap. Ook ‘The Rising blijft steeds een bijzonder mooie live-uitvoering. ‘Badlands’ zorgde voor meer animo in de pit. Hierdoor kwam er in een overvolle pit iets meer ruimte vrij.
“Naar het eind van de show de gekende uitvoeringen, waarbij ‘Born in the USA’ in deze beladen tour aan intensiteit wint. Op het einde van dit nummer speelde Bruce nu een korte gitaarsolo op zijn Telecaster. Maar het was vooral Max die voor zijn stevige drumpartij een waanzinnige reactie kreeg van het publiek.
“Tot slot moet nog gezegd dat ‘Chimes of Freedom’ een prachtig nummer is dat een duidelijk afsluitend statement maakt. Maar als laatste nummer in de set neemt het wel een beetje de grandeur van het geheel weg. Wat deze man en band ons nu nog ten tonele brengt is ongezien. Aan dit tempo een subliem optreden geven. Chapeau!”
Astrid: “Ik miste de intensiteit”
Astrid: “Ik had gisteravond een goede avond, maar ik was niet euforisch zoals na Manchester 3. Bruce leek langzamer, wat moe en ook slordiger. Ik miste de intensiteit. Het geluid was – dat kan verschillen van plaats tot plaats, maar ik stond redelijk dichtbij – niet goed. Een grote Arena-achtige brij. Het leek ook alsof de bandleden elkaar niet goed hoorden, waardoor er heel kleine tempowisselingen ontstonden en Bruce er een paar keer flink naast zat. Ik was een paar keer blij dat ze tegelijkertijd een nummer eindigden 😊.
“Was dan alles slecht? Nee, natuurlijk niet. ‘Youngstown’ en ‘Murder Incorporated’ schroeiden het dak er bijna af, wat misschien beter was geweest voor het geluid trouwens. ‘Rainmaker’ en ‘House of a Thousand Guitars’ waren weer indrukwekkend. Bruce laat er geen misverstand over bestaan wat de boodschap is. De vertalingen zijn dan ook terug op de grote schermen. Dat is ook weer even wennen: ik spreek niet bepaald vloeiend Frans, maar is ‘faisseur de pluie‘ echt het equivalent voor ‘Rainmaker’? Ik vind het wel mooi om te zien dat hij geen gas terugneemt na de tweet en andere comments van Trump en zijn aanhangers, maar er juist nog een schepje bovenop lijkt te doen.
“Nog even een ergernisje: de pit was de helft van de zaal. Het had geen bal te maken met front of stage. De hekken voorin de zaal zijn ooit uitgevonden voor crowd control, maar sinds dat verwaterd is tot een businessmodel en FOS-kaarten los worden verkocht, zie je de pit steeds groter en voller worden. Een slechte ontwikkeling.”
Op de geplande setlist stond ‘Reason to Believe’ in plaats van ‘Seeds’.
Steve geeft signeer- en fotosessie in FNAC
De dag voor het eerste concert in Lille gaf Little Steven vanwege zijn eerder verschenen autobiografie een signeersessie in mediawinkel FNAC. De gratis tickets hiervoor waren binnen mum van tijd uitverkocht. Voor de signeer- en fotosessie werd hij 10 minuten geïnterviewd door een Franse journalist. Een tolk vertaalde iedere zin in het Frans.
Steve, die erg van de jaren 60 houdt, zei onder meer: “Ik ben niet nostalgisch over de jaren zestig, ik heb de jaren 60 nooit verlaten!” Hij vertelde dat hij zijn hele boek op zijn iPhone heeft getypt en dat hij gek werd van de autocorrect, terwijl de woorden juist schreef. “Als Steve Jobs nog leefde, had ik hem wel een klap in zijn gezicht gegeven.” Hij grapte ook dat hij na de tour zonder werk zit, “dus je kan z0 je visitekaartje bij mij achterlaten als je een film, album of tv-serie wil laten produceren of regisseren”.
Eerdere concertverslagen vind je in het touroverzicht van de sectie Concerten.
Setlist 24-5: No Surrender / Land of Hope and Dreams (incl. People Get Ready) / Death to My Hometown / Lonesome Day / Seeds / Rainmaker / The Promised Land / Hungry Heart / The River / Youngstown / Murder Incorporated / Long Walk Home / House of a Thousand Guitars / My City of Ruins / Because the Night / Wrecking Ball / The Rising / Badlands / Thunder Road // Born in the USA / Born to Run / Bobby Jean / Dancing in the Dark / Tenth Avenue Freeze-out / Chimes of Freedom